Ցիրկոնիումային ատամնաշապիկները կամ պսակները համարվում են ատամների վերականգնման գերժամանակակից և պահանջված մեթոդներից մեկը էսթետիկ ստոմատոլոգիայում։ Դրանք պատրաստվում են բարձր ամրությամբ նյութից՝ ցիրկոնիումի երկօքսիդից, որը առանձնանում է ամրությամբ, կենսահամատեղելիությամբ և բնական տեսքով։ Այսպիսի պսակները հարմար են ինչպես առաջնային ատամների վերականգնման համար, որտեղ կարևոր է էսթետիկ տեսքը, այնպես էլ ծամող ատամների համար, որտեղ պահանջվում է առավելագույն ամրություն։
Ի՞նչ է ատամների համար նախատեսված ցիրկոնը
Ստոմատոլոգիայում «ցիրկոն» ասելով սովորաբար նկատի ունեն ցիրկոնիումի երկօքսիդը՝ բարձր ամրությամբ կերամիկական նյութ, որից պատրաստվում են ատամի շապիկներ և կամուրջներ, իմպլանտների վրա ամրացվող պսակներ։
Ցիրկոնիումի երկօքսիդն ունի բացառիկ ամրություն և արտաքինից շատ նման է բնական ատամի էմալին։ Դրա շնորհիվ այն լայնորեն կիրառվում է ժամանակակից օրթոպեդիկ ստոմատոլոգիայում՝ ուժեղ վնասված ատամների վերականգնման համար։
Ցիրկոնե շապիկներն ու պսակները պատրաստվում են թվային տեխնոլոգիաների (CAD/CAM) միջոցով․ սկզբում կատարվում է ատամի սկանավորում, այնուհետև համակարգչով մոդելավորվում է ապագա պսակը, և վերջում այն բարձր ճշգրտությամբ արտադրվում է ցիրկոնիումի միավորից։
Ուշադրություն դարձրեք։ Ցիրկոնե շապիկները հարմար են ինչպես ծամող ատամների, այնպես էլ ժպիտ ձևավորող ատամների համար։
Ինչո՞վ են լավ ցիրկոնե ատամները
Ցիրկոնե ատամնաշապիկները կամ պսակները համարվում են ստոմատոլոգիայի ամենահուսալի և էսթետիկ լուծումներից մեկը։
Ցիրկոնե շապիկների առավելությունները
1. Բարձր ամրություն: Ցիրկոնիումի երկօքսիդը դիմանում է մեծ ծամողական ծանրաբեռնվածության և գրեթե չի ճաքում։
2. Բնական արտաքին տեսք: Նյութն ունի կիսաթափանցիկ կառուցվածք, որը նման է բնական էմալին։
3. Կենսահամատեղելիություն: Ցիրկոնը հիպոալերգիկ է և չի առաջացնում լնդերի գրգռում։
4. Երկարակեցություն: Ճիշտ խնամքի դեպքում ցիրկոնիումային պսակները կարող են ծառայել 10–15 տարի և ավելի։
5. Մետաղյա հիմքի բացակայություն: Ի տարբերություն մետաղ-կերամիկայի՝ լնդերի հատվածում չի առաջանում մուգ գիծ։
6. Ճշգրիտ տեղադրում: Թվային մոդելավորումը թույլ է տալիս ապահովել պսակի իդեալական հարմարումը։
7. Գունափոխման նկատմամբ դիմադրություն: Ցիրկոնը չի ներծծում սննդի և խմիչքների (սուրճ, թեյ, գինի) գունանյութեր, ինչի շնորհիվ երկար ժամանակ պահպանում է իր սկզբնական գույնը։
Ցիրկոնե շապիկների թերությունները
Չնայած բազմաթիվ առավելություններին, ցիրկոնիումային պսակներն ունեն նաև որոշ առանձնահատկություններ․
1. Գին: Սովորաբար դրանք ավելի թանկ են, քան մետաղակերամիկական պսակները։
2. Մոնոլիտ մոդելների էսթետիկա: Որոշ ցիրկոնիումային պսակներ կարող են ավելի քիչ թափանցիկ լինել, քան մաքուր կերամիկան։
3. Պատրաստման բարդություն: Որակյալ արդյունքի համար անհրաժեշտ է ժամանակակից սարքավորում և փորձառու ստոմատոլոգ։
Ուշադրություն դարձրեք։ Ստոմատոլոգը կարող է խորհուրդ տալ ցիրկոնե շապիկներ հետևյալ դեպքերում․
- ատամի ուժեղ քայքայում,
- արմատախողովակների բուժումից հետո վերականգնում,
- հին պսակների փոխարինում,
- իմպլանտի վրա ատամի վերականգնում
- ժպիտի էսթետիկ շտկում
Ցիրկոնե շապիկների տեսակները
1. Մոնոլիտ ցիրկոնե շապիկներ
- Պատրաստվում են ամբողջական ցիրկոնիումի միավորից
- Շատ ամուր են, հարմար են ծամող ատամների համար
- Թերություն՝ պակաս թափանցիկ են, գույնը կարող է պակաս բնական թվալ
2. Շերտավոր (բազմաշերտ) ցիրկոնե շապիկներ
- Ներսում՝ ամուր ցիրկոնիում, վերևում՝ կերամիկական շերտ՝ ավելի բնական տեսքի համար
- Ավելի էսթետիկ են, հարմար են առաջնային ատամների համար
- Թերություն՝ ուժեղ ճնշման դեպքում վերին կերամիկական շերտը կարող է կոտրվել
3. Թափանցիկ կամ բարձր թափանցիկությամբ ցիրկոնե շապիկներ
- Կիրառվում են ժպիտի գոտում, առավելագույնս մոտ են բնական ատամների գույնին և թափանցիկությանը
- Ամրությամբ մի փոքր զիջում են սովորական ցիրկոնիումին
Ուշադրություն դարձրեք։ Ճիշտ տարբերակը միշտ ընտրվում է ստոմատոլոգի կողմից՝ անհատապես, ախտորոշումից հետո։
Ցիրկո՞ն, թե՞ կերամիկա։ Ի՞նչ ընտրել։
Ընտրությունը կախված է ատամի դիրքից և կլինիկական իրավիճակից։
Ցիրկոնե շապիկները հարմար են՝
- ծամող ատամների համար.
- ուժեղ քայքայված ատամների վերականգնման համար.
- իմպլանտների վրա տեղադրման համար:
Առավելությունները՝ ամրություն և երկարակեցություն։
Կերամիկական շապիկները (օրինակ՝ E-max) առավել հարմար են՝
- առջևի ատամների համար.
- ժպիտի հատվածի համար.
- այն դեպքերում, երբ կարևոր է առավելագույն էսթետիկան:
Առավելությունները՝ բարձր թափանցիկություն և առավելագույնս բնական տեսք։
Եզրակացություն
Ցիրկոնե ատամնաշապիկները հիանալի ընտրություն են, եթե առաջնահերթ են ամրությունն ու երկարակեցությունը։ Կերամիկական շապիկներն ավելի հաճախ ընտրվում են առջևի ատամների համար, որտեղ հիմնական դերը խաղում է էսթետիկ տեսքը։